Suriyece merhaba, nasılsın ve teşekkürler: 32 ifade

Kısa cevap Suriyece merhaba marhaba مرحبا'dır; Suriyeliler buna marhabtein ya da ahlein diye cevap verir, resmî selam ise es-salamu ʿaleikum. Nasılsın erkeğe kifak?, kadına kifek? كيفك؟; cevap mnih, el-hamdilla, yani iyiyim, çok şükür. Günaydın sabah el-kheir (cevap sabah en-nur), teşekkürler shukran ya da daha sıcak olan yeslamu يسلمو; Türkiye'deki Suriyeli komşulardan en sık duyacağın da budur.

Suriyece merhaba nasıl denir?

Şam'da günlük merhaba marhaba مرحبا'dır; Türkçedeki merhaba ile aynı kelime, bu yüzden ilk adım çok kolay. Suriyeliler bir selama biraz daha büyüğüyle cevap vermeyi sever: olağan cevap marhabtein, yani «iki merhaba», ya da ahlein. Bir eve, dükkâna ya da kafeye girdiğinde ahlan w sahlan (hoş geldin) duyarsın; cevabı erkeğe ahlan fik, kadına ahlan fiki. Yabancılara, büyüklere ve resmî yerlerde es-salamu ʿaleikum dersin, cevabı w ʿaleikum es-salam.

Suriyece nasılsın: erkeğe, kadına ve gruba nasıl sorulur?

«Nasılsın» erkeğe kifak?, kadına kifek?, gruba kifkon?'dur. Standart cevap mnih, el-hamdilla (iyiyim, çok şükür), kadın konuşuyorsa mniha; ardından w-enta? ya da w-enti? ile soru geri döner. Şam'da shlonak? ve shlonek? de duyarsın, arkadaşlar arasında shu akhbarak? (ne var ne yok?). Türkçede «sen» kelimesi erkek ve kadın için aynıdır; Arapçada değil. Bu -ak / -ek değişimi bütün kağıt boyunca karşına çıkar: shu ismak? / shu ismek? (adın ne?), iza betrid / iza betridi (lütfen). Kağıttaki Alıştırma 3 tam olarak bu değişimi çalıştırır.

Günaydın ve iyi akşamlar

sabah el-kheir «hayırlı sabah» demektir; Türkçedeki sabah ve hayır kelimeleri buradan gelir. Cevabı sabah en-nur, «nurlu sabah». Yaseminler şehri Şam çiçekli cevapları sever: sabah el-ward (güllü sabah) ve sabah el-yasmin (yaseminli sabah) arkadaşlardan ve esnaftan duyacağın sıcak cevaplardır. Akşam masa el-kheir ve masa en-nur denir.

Suriyece teşekkür ederim nasıl denir?

shukran her yerde geçer, birçok Suriyeli mersi de der. Şam'a en çok yakışan ise yeslamu'dur, sıcak bir günlük «sağ ol»; biri sana yemek yaptıysa ya da yardım ettiyse yeslamu ideik, yani tam olarak «eline sağlık». «Rica ederim» için ʿafwan ya da walau (ne demek, lafı mı olur) diyebilirsin. Bir şey istediğinde sık gelen cevap erkekten tekram, kadına söylenirken tekrami: «memnuniyetle». Türkiye'de Suriyeli bir esnaftan alışveriş yaparken bir yeslamu söylemen çoğu zaman kocaman bir gülümsemeyle karşılanır.

Suriye Arapçası fasih Arapçadan ve diğer lehçelerden nasıl farklı?

Fasih Arapça kayfa haluka ve ma ismuka der; Şam'da bu haber spikeri gibi duyulur. Suriyeliler kifak ve shu ismak der ve birkaç sesi farklı okur:

• ق = ʾ (gırtlak kesmesi, «saat» kelimesinin ortasındaki duraklama gibi): kahve ʾahwe, «kahwa» değil.
• ج = j, «jandarma»daki gibi: jamil (güzel) «camil» değil. Filistin'de bu harf c okunur.
• Sondaki -a çoğu zaman -e olur: maʿ es-salame, mushkle (müşkül, sorun).
• kh hırıltılı bir h'dir (Almanca «Bach»): kheir, Türkçedeki hayır kelimesinin kökü.

Lübnan ve Filistin Arapçası bu selamlaşmaların neredeyse hepsini paylaşır, yani bütün Levant'ta işe yararlar; Suriye'ye özgü dokunuşlar «lütfen» için iza betrid ve «istiyorum» için baddi'dir. Mısır Arapçası daha uzaktır: kifak yerine izzayyak, ج için sert bir g. Aynı cümlenin diğer lehçelerdeki karşılığını görmek istersen Arapça lehçe çeviriciye bak.

PDF'te 32 ifadenin tamamı, Eski Şam'da ikili okunacak bir kafe diyaloğu, beş alıştırma ve cevap anahtarı var. Sırada Suriyece sayılar ile saymak ve ödeme yapmak, ya da zamirler ve soru kelimeleriyle kendi sorularını kurmak var. Günlük hayat için daha fazla ifade Arapça günlük cümleler yazısında; diğer Levanten Arapçası çalışma kağıtlarına da göz at.

PDF'de neler var

• Dört grupta 32 ifade: selamlaşma ve veda, biriyle tanışma, her saat kullanacağın küçük kelimeler, teşekkürler ve rica ederim. Arapça yazı, okunuş ve (m)/(f) biçimleri yan yana
• Her selamın Suriyelilerin beklediği cevabıyla: marhaba / marhabtein, sabah el-kheir / sabah en-nur, maʿ es-salame / allah maʿak
• Okunuş kutusu: Şam Arapçasını Şamlı yapan dört ses (gırtlak kesmesi olan ق, «jandarma»daki j gibi ج, sondaki -a'nın -e olması, ع), Türkçe seslerle anlatılmış
• Eski Şam'da bir kafede geçen, yazı, okunuş ve Türkçe çevirisiyle ikili okunacak bir diyalog
• Beş alıştırma: eşleştirme, boşluk doldurma, (m) biçimini (f) biçimine çevirme, anlama soruları, kendi tanıtımını yazma
• Bir konuşma kontrolü, dağıtmadan önce ayırabileceğin ayrı bir sayfada cevap anahtarı ve öğretmen notları

Tek başına nasıl kullanılır

A bölümünü sessizce değil, yüksek sesle çalış. Bir ifadeyi yalnızca Türkçesine bakarak söyleyebildiğinde işaretle. Her selamı cevabıyla birlikte öğren, çünkü Suriyeliler hep karşılık gelen bir kalıpla cevap verir. Diyaloğu iki kez, her rolde bir kez oku; sonra kendi tanıtımını (Alıştırma 5) söylerken sesini kaydet ve bir kez dinle. Almanya yerine kendi ülkeni koy: ana min turkiya.

Sınıfta nasıl kullanılır

45 dakikalık bir derse ya da 20 dakikalık bir ısınmaya (A bölümü ve diyalog) sığar. Kafe diyaloğu ikili çalışmaya uygundur; ikinci okumada rolleri değiştir ve öğrencilerin Sara'nın adını ve ülkesini kendileriyle değiştirmesine izin ver. Anahtar alıştırma Alıştırma 3'tür (erkek mi, kadın mı), çünkü (m)/(f) eki yeni başlayanların ilk günden ihtiyaç duyduğu tek gramer konusudur. Her alıştırmada puan alanı, son sayfada cevap anahtarı var.

Önizleme

1. sayfa yukarıda. Diğer sayfalar burada; büyütmek için tıkla.

Sık sorulan sorular

Suriyece merhaba nasıl denir?

Şam'da günlük merhaba marhaba'dır (مرحبا), yani Türkçedeki merhaba ile aynı kelime. Suriyeliler cevapta bir adım ileri gider: marhabtein («iki merhaba») ya da ahlein. Hoş geldin anlamındaki ahlan w sahlan'a erkeğe ahlan fik, kadına ahlan fiki diye cevap verilir. Yabancılara ve büyüklere resmî selam es-salamu ʿaleikum'dur.

Suriyece nasılsın nasıl denir?

Erkeğe kifak?, kadına kifek?, gruba kifkon? dersin. Cevap mnih, el-hamdilla (iyiyim, çok şükür); kadın konuşuyorsa mniha. Ardından w-enta? ya da w-enti? (ya sen?) diye sorarsın. Şam'da aynı anlamda shlonak? ve shlonek? de duyulur.

Suriyece teşekkür ederim nasıl denir?

shukran her yerde anlaşılır, birçok Suriyeli mersi de der. En sıcak günlük teşekkür yeslamu'dur; yemek ya da yardım için yeslamu ideik, yani «eline sağlık». Rica ederim ʿafwan ya da walau (ne demek); bir şey istediğinde sık duyacağın cevap tekram, «memnuniyetle».

Suriyeli dili ile Arapça aynı şey mi?

Suriyelilerin konuştuğu dil Arapçadır, ama günlük konuşma dili okulda ve Kur'an kursunda öğretilen fasih Arapçadan farklıdır. Fasih kayfa haluk der, Şam'da kifak denir; ق harfi gırtlak kesmesi, ج ise j okunur. Bu kağıt Şam'da gerçekten konuşulan Suriye Arapçasını öğretir; Lübnan ve Filistin'de de rahatça anlaşılır.

Arapça yazı okuyamıyorum, kağıdı kullanabilir miyim?

Evet. Her ifadenin yanında Latin harfleriyle, Suriyelilerin birbirine mesaj yazdığı gibi okunuşu var; sh = ş, kh = hırıltılı h. Arapça yazı okuyabilenler için ve gözünü alıştırmak için orada. PDF ücretsizdir; kişisel kullanım ve sınıf için yazdırıp çoğaltabilirsin.